భారత్తో తొలిసారి వి4 దేశాల విదేశాంగ మంత్రుల భేటీ: చారిత్రక ఘట్టమని జైశంకర్

విసెగ్రాడ్ సమూహంలో పోలాండ్, హంగేరీ, స్లోవేకియా, చెక్ రిపబ్లిక్ దేశాలు ఉన్నాయి. ఈ దేశాలు ఆర్థిక, రక్షణ, సాంస్కృతిక, ఇంధన రంగాల్లో పరస్పర సహకారం కోసం కలిసి పనిచేస్తున్నాయి. భారత్తో ఈ నాలుగు దేశాలకూ ద్వైపాక్షిక సంబంధాలు ఉన్నప్పటికీ, ఐదు దేశాల విదేశాంగ మంత్రుల స్థాయిలో ఇలాంటి సమావేశం జరగడం ఇదే తొలిసారి. ఈ కొత్త వి4భారత్ వేదిక ద్వారా భవిష్యత్తులో మరింత సమన్వయంతో సహకారం కొనసాగించాలని ఇరుపక్షాలు నిర్ణయించాయి.

ఏటా సమావేశం, వార్షిక వ్యాపార వేదిక

తొలి సమావేశంలో ప్రతి ఏడాది ఐదు దేశాల విదేశాంగ మంత్రులు సమావేశమయ్యేలా సంప్రదింపులను కొనసాగించేందుకు అంగీకారం కుదిరింది. అలాగే వ్యాపార వర్గాల మధ్య సంబంధాలను పెంచేందుకు వార్షిక వ్యాపార వేదిక ఏర్పాటు చేయాలని నిర్ణయించారు. భారత్యూరోపియన్ సమాఖ్య సంబంధాలు విస్తరిస్తున్న నేపథ్యంలో వి4 దేశాలతో ఆర్థిక, వాణిజ్య సంబంధాలను బలోపేతం చేసేందుకు ఈ వేదిక ఉపయోగపడుతుందని జైశంకర్ తెలిపారు.

సాంకేతికత, రక్షణ రంగాలపై చర్చ

సమావేశంలో సాంకేతికత, నూతన ఆవిష్కరణలు, పరిశోధన, విద్య, రక్షణ, భద్రత వంటి రంగాల్లో సహకారాన్ని విస్తరించడంపై చర్చించారు. భారత్కు వి4 దేశాలతో రక్షణ రంగంలో ఉన్న సంబంధాలను మరింత ముందుకు తీసుకెళ్లాలని జైశంకర్ పేర్కొన్నారు. అంతరిక్ష రంగం, రవాణా అనుసంధానం, విద్యార్థులుప్రజల మధ్య సంబంధాలు, సాంస్కృతిక మార్పిడి వంటి అంశాలు కూడా చర్చకు వచ్చాయి. వ్యాపార సంస్థలు, విశ్వవిద్యాలయాలు, పరిశోధనా సంస్థల మధ్య సహకారాన్ని పెంచే అవకాశాలపై మంత్రులు చర్చించారు.

ఐరాస భద్రతా మండలిలో భారత్కు మద్దతు

ఈ సమావేశంలో భారత్కు కీలక దౌత్యపరమైన మద్దతు లభించింది. విసెగ్రాడ్ సమూహంలోని నాలుగు దేశాలు ఐక్యరాజ్యసమితి భద్రతా మండలిలో భారత్కు శాశ్వత సభ్యత్వం కల్పించాలన్న అభ్యర్థనకు మద్దతు తెలిపాయి. స్లోవేకియా విదేశాంగ మంత్రి జురాజ్ బ్లానార్ మాట్లాడుతూ, ప్రపంచ దక్షిణ దేశాల తరఫున భారత్కు అంతర్జాతీయ నిర్ణయాత్మక వేదికలో పెద్ద పాత్ర ఉండాలని పేర్కొన్నారు. అయితే ఈ మద్దతు భద్రతా మండలి నిర్మాణాన్ని తక్షణం మార్చదు; శాశ్వత సభ్యత్వం కోసం ఐక్యరాజ్యసమితి నిబంధనల ప్రకారం విస్తృత అంతర్జాతీయ అంగీకారం అవసరం.

భారత్, వి4 దేశాల మంత్రులు ప్రపంచ, ప్రాంతీయ పరిణామాలపై అభిప్రాయాలను పంచుకున్నారు. ఉక్రెయిన్లో కొనసాగుతున్న పరిస్థితులు, గల్ఫ్ ప్రాంత పరిణామాలు, ప్రపంచ శాంతిభద్రత, బహుపాక్షిక వ్యవస్థలో సంస్కరణలు వంటి అంశాలు చర్చకు వచ్చాయి. అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాలు ఎదుర్కొంటున్న సవాళ్లపై కూడా అభిప్రాయాలను పంచుకున్నారు. అంతర్జాతీయ సంస్థల్లో మరింత సమర్థవంతమైన, ప్రాతినిధ్యంతో కూడిన వ్యవస్థ అవసరమని చర్చించినట్లు భారత విదేశాంగ శాఖ తెలిపింది.

తొలి వి4భారత్ విదేశాంగ మంత్రుల సమావేశంతో భారత్, మధ్య ఐరోపా దేశాల మధ్య సహకారానికి మరో అధికారిక వేదిక ఏర్పడింది. ఇప్పటికే ఉన్న ద్వైపాక్షిక సంబంధాలకు అదనంగా ఈ కొత్త వ్యవస్థ ద్వారా రాజకీయ, ఆర్థిక, రక్షణ, సాంకేతిక, విద్యా, సాంస్కృతిక రంగాల్లో సంబంధాలను విస్తరించే అవకాశం ఏర్పడింది. ఈ సమావేశాన్ని జైశంకర్ చాలా ప్రయోజనకరమైన, ఉత్పాదకమైన సమావేశంగా అభివర్ణించారు.